Бала эмоциясын түсініп, қолдау жолдары
«Мен туралы бәрі» және «Бала эмоциясын түсініп, қолдау жолдары» тақырыптары балабақшадағы консультациялық пунктегі ата-аналарға арналған кеңестердің маңызды бөлігін құрайды. Бұл кеңестер ата-аналардың баланың ішкі әлемін түсініп, оны дұрыс бағытта қолдауы үшін өте қажет.
1. «Мен туралы бәрі» – Өзін-өзі тану және қарым-қатынас жаттығулары:
Ата-аналарға өзін-өзі тану және балаларымен дұрыс қарым-қатынас орнатуға көмектесу мақсатына бағытталған кеңес.
Мақсаттар:
Өзін-өзі тану дағдыларын дамыту: Ата-аналарға баланың өзін-өзі тануы, өзіндік бағалауы және өзінің жеке мүмкіндіктері мен күшті жақтарын қалай дұрыс түсіну керектігін түсіндіру.
Қарым-қатынас дағдыларын дамыту: Ата-аналар баласымен дұрыс және тиімді қарым-қатынас жасау жолдарын үйренеді. Бұл баланың өз ойын ашық айтуына, эмоцияларын білдіруіне мүмкіндік береді.
Баланың жеке ерекшеліктерін түсіну: Әр баланың өзіндік ерекшеліктері бар, сондықтан ата-аналарға баласының қызығушылықтары мен қабілеттерін тануға көмектесу маңызды.
Отбасылық қатынастарды нығайту: Ата-аналармен бірге баланың отбасылық қарым-қатынастарын жақсарту, қолдау көрсету және тәрбиелеу тәсілдерін ұсыну.
Кеңестер:
Өзін-өзі бағалауды қалыптастыру: Ата-аналарға балаларының күшті жақтарын байқап, оларды мадақтап, баланы өзіне сенімді ету жолдарын түсіндіру.
Қарым-қатынасты дамыту жаттығулары: Ата-аналарға балаларына тыңдаушы болу, олардың эмоцияларын түсіну және олармен ашық сөйлесу керектігін көрсету.
Эмоциялық өзара әрекеттесуді жақсарту: Ата-аналарға баланың эмоцияларына мән беру және баланы қолдау арқылы олардың эмоционалдық дамуын қолдау.
2. «Бала эмоциясын түсініп, қолдау жолдары» – Эмоциялық даму және қолдау кеңесі:
Бұл кеңес ата-аналарға баланың эмоцияларын дұрыс түсініп, оларды дұрыс басқаруға және қолдауға бағытталған.
Мақсаттар:
Эмоциялық білім беру: Ата-аналарға баланың эмоцияларын түсіну мен оларға дұрыс жауап берудің маңызды екенін түсіндіру.
Эмоциялық қолдау көрсету: Баланың сезімдері мен эмоцияларын қабылдай білу, оларға дұрыс қолдау көрсету арқылы баланың психологиялық жайлылығын қамтамасыз ету.
Эмоцияларды басқару дағдыларын дамыту: Балалардың ашу, реніш, қуаныш, қорқыныш сияқты эмоцияларын қалай дұрыс басқаруға болатындығын ата-аналарға түсіндіру.
Баланың психологиялық қауіпсіздігін қамтамасыз ету: Ата-аналар балаларына эмоционалдық қауіпсіздік сезімін қалыптастырып, олардың ішкі күйіне қамқорлық жасау керек.
Кеңестер:
Эмоцияларға атау беру: Ата-аналарға балаға эмоцияларының атын қоюды үйрету. Мысалы, «Сен қазір ашуланып тұрсың ба?» немесе «Қорқып тұрсың ба?» деген сияқты сұрақтар арқылы баланың өз сезімін түсінуіне көмектесу.
Тыныштандыру әдістерін үйрету: Бала эмоционалды күйде болса, оны тыныштандыру үшін ата-аналарға тыныс алу жаттығуларын, ертегі айту, музыка тыңдау сияқты әдістерді ұсыну.
Қолдау мен түсіністік көрсету: Баланың эмоцияларын дұрыс қабылдап, оларды сыни тұрғыда қарамау, тек қолдау көрсету маңызды. Баланы тыңдап, оның сезімдеріне жауап беру арқылы оның өз-өзіне деген сенімділігін арттыру.
Эмоциялық дағдыларды дамыту: Ата-аналарға балаларының эмоцияларын басқаруға, өз сезімдерін дұрыс білдіруге көмектесетін жаттығулар мен ойындар ұсыну.
Кеңес жүргізудің негізгі әдістері:
Топтық кездесулер: Ата-аналармен топтық кеңес ұйымдастыру арқылы бір-бірімен пікір алмасуға мүмкіндік беру. Бұл топтық талқылаулар ата-аналардың өз мәселелерін ортаға салуына және бір-бірінен кеңес алуға ықпал етеді.
Жеке кеңес беру: Егер ата-ана немесе бала жеке мәселемен кездесетін болса, жеке кеңес ұйымдастыру. Бұл ата-ананың баласының эмоциялық жағдайын, өзін-өзі тануындағы қиындықтарын шешуге көмек көрсету үшін қажет.
Жаттығулар мен тренингтер: Әртүрлі жаттығулар мен тренингтер ұйымдастыру арқылы ата-аналарға баланың эмоционалдық дамуы туралы көбірек білуге мүмкіндік беру.